|
استفتائات قرآني از امام خميني (ره)
1ـ سـوال: در روزهای جمعه و در صف جماعت ديده می شـود كه بعضی از برادرها روزنامه می آورند و روی آن می نشينند و نماز مـی خـوانند و مسلما در روزنامه آيات قـرآن يا اسم خـدا يا كلمه ((الله)) يا اسـم ائمه (ع) مـی باشـد, آيا نماز صحيح است يا خير؟(1)
جواب: تا يقيـن به هتك و بی احترامی نداشته باشند نمازشان اشكال ندارد و بر ديگران لازم نيست به آنها بگويند.
2- سـوال: آيا انداختـن آيات قرآن و اسماء خداوند تبارك و تعالی, بعد از تغييـر شكل مثل پـاره كـردن و يا قطعه قطعه كـردن آن به صـورتـی كه مـوقع خـوانـدن معنـای آن مشخص نبـاشـد جـايز است يـا خيـر؟(2)
جـواب: اگر بعد از تغيير شكل, آيات قرآن بر آن صـدق نكند, اشكال ندارد.
3- سـوال: آيا انداختـن اسماء جلاله خداوند در زباله دان, بـدون قصد اهانت جـايز است يـا نه, در صـورتـی كه انـداخته بـاشنـد حكمـش چيست؟(3)
جـواب: انـداختـن آن جايز نيست و بايـد آنـرا از محل هتك و اهانت خارج كنند.
4- سـوال: انـداختـن روزنامه و مجلات در ميان زباله بـا علـم به اينكه در ميـان آن, اسمـاء جلاله و آيـات قـرآن نـوشته شـده است, چه حكمـی دارد؟(4)
جـواب: حكـم همـان است كه در مسـاله قبلـی گفته شــد.
5- سـوال: از آنجايی كه در حال حاضر بيشتر روزنامه ها و مجلات كشور, مشتمل بـر آيات قـرآن است و معمـولا افـراد پـس از مطالعه, آنها را به جاهای هتك آميزی می اندازند لذا تقاضا می كنيـم دستـور فرماييد كه ايـن نشريات از چاپ آيات قرآن و كلماتی كه احترام آنها لازم است خـودداری كنند و اگر بهتر است در هنگام ضرورت سعی كنند آيات قرآن را نقل به معنا كننـد و نه اينكه عينا چاپ نمايند؟(5)
جـواب: چاپ و نشر ممنـوع نيست, ولی از انداختـن در جاهايی كه مـوجب هتك می شود, بايد خودداری كنند.
6- سـوال: در روزنامه ها آيات زيادی از قـرآن مجيـد و اسماء الله و اسماء انبياء (ص) به چشـم مـی خـورد كه بسياری از مردم بطـور اجتناب ناپذير سر و كار با آن دارند و اجناسی در آن می پيچند و زير دست و پا در محلهای نجـس و كثيف كه تـوهيـن است می اندازند و با عدم طهارت آنها را دست مـی زننـد, آيا وظيفه هست به متصـديـان تذكـر بـدهيـم كه فكـری بـرای ايـن بكننـد؟(6)
جـواب: چنين تكليفی نيست ولی اگر در مـوردی تـوهيـن و بی احترامی می شـود بايد رفع توهين شود.
7- سـوال: اينجانب يكـی از ايرانيان خارج از كشـور هستـم كه هر چنـد وقت يكبار روزنامه های ايرانی برايـم فرستاده می شـود و مقدار زيادی از آنها را جمع كـرده ام, چـون آيـات قـرآن در آنهاست نمـی دانـم آنها را چه كنـم آيـا می تـوانم آنها را به دور بـريزم و يـا اينكه در دريـا بيندازم؟(7)
جـواب: اگر در آنها آيات قرآن و اسماء محترمه باشـد بايد طـوری آنها را از بيـن بـرد كه در صـورت لزوم هتك نبـاشـد مثل به دريـا ريختـن.
8- سـوال: در حال حاضر نام خـداوند متعال و پيامبر (ص) و ائمه معصـوميـن عليهم السلام و آرم جمهوری اسلامـی در روزنـامه هـا و مجلات و كـاغذهـای اداری و... مشهود است و معمـولا رعايت در حفظ احترام آن نمـی گردد. حكـم چيست؟(8)
جـواب: از انـداختـن آنها در مـواضع هتك آميز اجتنـاب شــود.
9- سـوال: در بعضی از شهرستانها كـوپنهای باطل شده خـواربار كه بيشترشان آرم جمهوری اسلامی و يا آيه قرآن بر روی آنها می باشد, سـوزانده می شـود آيا اين كار شرعا جايز است يا نه؟(9)
جـواب: بنـابـر احتيـاط از سـوزانـدن اجتنـاب نمـاينـد.
10- سوال: خـواندن بعضی از آيه بعد از تكبيره الاحرام و قبل از سـوره حمد چه صورتی دارد؟(10)
v جـواب: قـرائت قـرآن به قصـد قـرآنيت نه ورود, مـانع نـدارد.
11- سـوال: در نمـازها واجب است كه در ركعت اول يا دوم يكـی از سـوره های قـرآن كـريم را بخـوانيـم, آيا هـر سوره به جز 4 سـوره كه سجـده واجب دارد مـی تـوانيـم بخـوانيـم يـا خيـر؟ حتـی بقـره؟(11)
جواب: اختيار داريد.
12- سـوال: آيا در نوافل هـم بعد از حمـد در صـورتـی كه بخـواهـد سـوره ای بخواند,بايد آن سوره را كامل بخـواند يا مـی شـود به چنـد آيه از يك سـوره اكتفا كرد؟(12)
جـواب: لازم نيست يك سـوره كـامله بخـوانـد.
13- سـوال: آيا ادا كردن كلمات در نماز از مخـرج واقعيشان واجب است؟(13)
جـواب: بـايـد كلمـات طـوری ادا شـود كه عرف عرب آن را صحيح بـدانـــد.
14- سـوال: اگر كسی در مورد قرائت صحيح در نماز اطلاعی نداشته و كسی برای او نگفته است و تا كنـون نماز را از نظر قـرائت صحيح حـروف, غلط خـوانـده بايد نمازهای قبلی را قضا نمايد؟ و آيا ايـن حكم در مورد عامه مردم كه تا كنـون نمـاز را غلط خـوانـده انـد نيز صــادق است؟(14)
v جـواب: اگـر در وقت خـوانـدن, آنها را صحيح مـی دانسته نمـازش صحيح است.
15- سـوال: تكليف كسـی كه تا به حال نمازش از نظر ادای مخارج صحيح حروف, اشكال داشته چيست؟ با تـوجه به ای كه در بعضی از رساله ها حكـم به اعاده و يا قضا شده است؟(15)
جـواب: اگـر مـوقع خوانـدن نماز, قـرائت خـود را صحيح مـی دانسته و بعدا معلوم شده اشتباه بـوده, نماز صحيح است و اعاده و قضا ندارد, اگر چه احوط استحبابی اعاده است.
16- سوال: شخصی حمد و سوره و اذكار نماز را بلد بـوده ولی مدتی نمازش را بدون رعايت مخارج حروف مـی خـوانده و تذكر ديگران نيز در او تاثيری نداشته و حتی او را در مـورد غلط بـودن نمازش به شك نينداخته, ولی حالا كه متـوجه شده, ايـن مساله برايش پيش آمده كه آيا قضای نمازهايی كه تا به حال خواند بر او واجب است يا نه؟(16)
جـواب: در صـورتـی كه از جهت غفلت و عدم التفات اشتباهـی در قرائت و يا ذكر شده قضا واجب نيست.
17- سـوال: با تـوجه به ايـن كه برای تلفظ حروف ((ض)) در تجـويد چند قول است, بفرماييد شما به كدام قول عمل می كنيد؟ يك قـول مـی گـويد: كه برخـورد نوك زبان به دندان آسيا و يك قـول می گويد: كه بر خـورد كناره بـن زبان با دندان آسيا؟(17)
جواب: شناختـن مخارج رووف طبق قول علمای تجـويد واجب نيست بايد تلفظ هر حـرف به نحـوی بـاشـد كه در عرف صـدق كنـد آن حـرف ادا شـد.
18- سـوال: آيا خـوانـدن تشهد يا قـرآن در هنگام نيـم خيز در نماز جماعت واجب است يا خير؟(18)
v جواب: واجب نيست.
19- سـوال: اگـر كسـی در مـاه مبـارك رمضـان آيه قـرآن و يا حـديث را كه می خواهد از قول امام معصـوم نقل كند, غلط بخـواند و قصدش ايـن بـوده صحيح بخواند ليكـن در ضمـن كه می خواند متوجه می شود دارد غلط می خواند,آيا وقتی كه فهميد غلط می خـوانـد اگر ادامه بـدهد روزه اش باطل مـی شـود يا نه؟ و در صـورتـی كه متـوجه روزه اش نبـاشـد حكـم روزه اش چيست؟(19)
جـواب: اگر غلط خواندن مـوجب تغيير معنی شـود و آن معنی غلط را بخـواهد نسبت به خـدا و رسـول دهـد حـرام است و مـوجب بطلان روزه مـی شـود.
20- سـوال: اگر كسی به خاطر انجام كار خيری مثل تلاوت قرآن وضو بگيرد ولی بعد از آن از انجـام آن منصـرف شـود آيـا وضـوی او بـاطل است يـا نه؟(20)
جـواب: وضـو بعد از آنكه صحيحـا واقع شـد, بـاطل نمـی شـود.
21 - سـوال: نوشتـن ((نام خدا)) به آن صورت كه نوشته شده, تـوضيح دهيد كه آيا مس كردن آن حرام است يا نه؟
الف: الله
ب: خدا
پ: بسمه تعالـی
ت: الله بـدون حـركت
ث: نام خـدا را درميـان شعری بنـويسنـد و حـروف آن جـدا بـاشـد.
ج: پـاك كـردن و سـوزانـدن يـا بـا جـوهـر از بيـن بـردن. چ: ا...
ح: اگر قسمتی از آن مس شود چطور؟ نام امامان را كه روی اشخاص است, نوشتـن و دور انـداختـن چطـور؟ آيه قرآن بدون حـركت, مـس كردن بـدون وضـو چگـونه است؟(21)
v جـواب: مـس كتابت قرآن و اسماء باری تعالی يا جزيی از آنها به هر لغت و كيفيت كه باشد بدون طهارت جايز نيست و از بيـن بردن آنها به نحوی كه موجب هتك نشود اشكال ندارد.
22- سـوال: آيا مـس كـردن نقـش آرم جمهوری اسلامـی ايران كه روی نامه ها و بليطهای اتـوبـوس و... مـی بـاشـد حـرام است؟
جـواب: بـدون طهارت, جـايز نيست علـی الاحـوط(22)
23- سـوال: افرادی كه اسمشان: عبدالله, حبيب الله و... است اگر بـدون وضـو آن را بنـويسنـد و يـا مـس كننـد چه حكمـی دارد؟(23)
جـواب: مـس اسـم الله بـدون طهارت جـايز نيست.
24- سـوال: آيا مـس و به دست كردن انگشتری كه بر روی آن نـوشته شـده است (الله بصير بالعباد) و يا قرآن مجيد در جيب بـدون وضـو برای ياد خدا درست است يا نه؟ (24)
جـواب: مـانعی نـدارد ولـی بـدون وضـو مـس نكنـد.
25- سـوال: آيا مـس كـردن كلماتـی از قـرآن ماننـد ابليـس, شيطان, كفار, ابولهب, و... در صـورتـی كه شخص وضـو نـداشته باشـد حـرام است؟(25)
جواب: جايز نيست.
16- سوال: اگر كسی جنب باشد و سوره هايی كه خواندنـش برای او حرام است به فكرش خطـور كند و هر چه سعی كنـد از فكرش نرود آيا گناهـی كـرده است؟(26)
جواب: مجرد خطور در ذهن حرام نيست.
27- سوال: آيا بچه نابالغی كه مس ميت كرده می تـواند با وضوی تنها مـس خط قرآن يا اسم خداوند نمايد؟(27)
جواب: بچه نابالغ تكليف ندارد.
28- سوال: كسی كه آب نداشته يا آب برای او ضرر داشته و تيمـم بدل از غسل جنابت كرد, آيا می تواند نماز را با جماعت بخـوانند و مـی تـوانـد به مسجـد بـرود؟ و حكـم او در خـوانـدن قـرآن چيست؟(28)
جـواب: مـانعی نـدارد و حكـم كسـی را دارد كه غسل كـرده است.
29- سـوال: بعد از غسل جنابت وضـو بـرای نماز لازم نيست, آيا با ايـن غسل مـی تـوان نـافله نمـاز را هـم خـوانـد يـا قـرآن را مـس نمـود؟(29)
جـواب: می تـوان نماز نافله و ساير كارهای مشروط به طهارت را انجام دهد.
30- سوال: اينجانب می تـوانم عربی بخوانم ولی معنی آن را درك نمی كنـم ولی انگليـسی را به خـوبی متـوجه می شوم بر اساس حديث نبـوی كه هركـس يك آيه از قرآن در ماه مبارك رمضان بخـواند ماننـد مطالعه تمامـی قرآن است. آيا اگر به انگليسی هم خوانده شود. هميـن طور است؟ اگر كسی قرآن به عربی بخواند و معنـی آن را نفهمـد بـاز هـم ثـواب خـواهـد داشت؟(30)
جواب: ثـواب قرآن منوط به درك معانی آن نيست اگر چه خوب است سعی شود تا معنـی آن را درك نمـايـد تـا از ارشـاد و علـوم آن بهره منـد گردد.
31- سوال: آيا می تـوان اعمال شب قدر را به زبان غير عربی انجام داد؟(31)
جـواب: مانعی ندارد ولی قرائت سوره و آيات قرآن و ادعيه ماثـوره به نيت تحصيل ثـواب مخصـوص, منـوط به قـرائت متـن عربـی است.
32- سـوال: آيا به كسی كه قرائت نماز او صحيح نيست ولی در مقام اصلاح است می شود نيابت حج واگذار كرد؟(32)
جـواب: اگـر در وقت عمل قـرائت خـود را درست كنـد و صحيح بخـوانـد مانع ندارد.
33- سوال: خـواندن آيات قرآن به صورت سرود آهنگ دار جايز است يا نه؟(33)
جواب: اگر مطرب باشد جايز نيست.
34- سوال: آخر بعضی از كلمات مكسـور است آيا می تـوانيـم در نماز آنها را به صـورتـی اشبـاع كنيـم كه صـدای يـاء تـوليـد شـود؟ مثلا ((مغضــوب)) را ((مغضوبی)) بخوانيم؟ (34)
جـواب: بايد به كسره خوانده شود و اگر كمی اشباع شود بدون تبديل به ياء مانع ندارد.
35- سـوال: در بعضـی از كلمـات نمـاز مـاننـد: ((عليهم)), ((غيــــر)) و ((ليله)), حرف ما قبل ياء را به صورت مكسـوره می خـوانند مانند: ((عليهم)) و ((غير)) در صورتی كه در زبان عرب, ياء ما قبل مكسـور را به صـورت اشباع بايد خواند و اين چنيـن تلفظی از نظر لغت صحيح نيست, به هر حال منتظر نظر شريف حضرت عالی هستيم.(35)
جـواب: بايد به فتحه خوانده شـود و چنانچه به نحـوی بخـواند كه نزد عرف عرب صحيح باشد اشكال ندارد.
36- سوال: می خواستـم بدانم اصلا استخاره با تسبيح يا قرآن يا استخاره ذات الرقاع از نظر اسلام در مسايل مهم زندگـی مثل ازدواج و تصميـم گيريهای مهم صحيح است يا نه؟(36)
جـواب: مشـورت با خـداونـد متعال و استخاره از طـريق ماثـوره بـرای رفع تحيرات اشكال ندارد.
37- سـوال: آيا استخـاره درست است؟ و وقتـی كه يك عمل خيـری پيـش آمـد و استخاره كرديـم و بد آمد, استخاره ملاك عمل است و بايد به آن اعتقاد داشت؟ و آيـا واقعا استخـاره درست مـی گـويـد؟(37)
جـواب: ((استخاره)) از اصـول اعتقادی نيست كه اعتقاد به آن لازم باشـد و در مـورد تحيـر به قصـد رجـاء مـانع ندارد.
38- سـوال: آيا در همه موارد می تـوان با قرآن استخاره كرد يا مـوارد خاص دارد, فی المثال در مورد طلاق گرفتن يا نگرفتـن می شـود استخاره كرد يا نه؟ و ديگر اينكه اگـر شخصـی استخاره كنـد و به آن عمل نكنـد چگـونه است؟(38)
جواب: استخاره الزام نمیآورد.
39- سوال: عده ای با خواندن زيارت و دعا و شركت در مجالـس عزاداری مخالفت می كنند و مـی گـويند قرآن خـوانـدن در صـورت نفهميدن معانـی آيات, فايده ای ندارد و يا خـوانـدن در صـورت نفهميـدن معانـی آيات, فايـده ای نـدارد و با خـواندن قرآن در مجالـس ترحيـم نيز مخالفت مـی نمايند. نظر امام چيست؟(39)
جـواب: خـوانـدن زيارت و ادعيه ماثـوره و عزاداری برای سيـد مظلـومان و صلـوات بر پيغمبـر و آل او از افضل قربات و آدم ساز است. و قرائت قرآن از مستحبـات و اهـدا ثـواب آن به امـوات مـوجب مثوبت است.
40- سـوال: تبـديل قـرآن و كتب وقف شـده در مسـاجـد به احسـن چه صـــورت دارد؟(40)
v جـواب: تـا مـوقعی كه قابل استفـاده است فـروش و تبـديل آن جـايز نيست.
41- سـوال: احتراما معروض می دارد: بعضـی از اشخاص خير, قرآن كريـم را به صـورت جزوه به مساجـد برای قرائت اهداء مـی كنند و در جلد جزوه ها, وقفنامه يا عكس واقف را می چسبانند. بعضی از اشخاص, ايـن وقفنامه يا عكـس اشخاص را پـاره مـی كننـد و بيـرون مـی ريزنـد, در شـرع مقـدس اسلام ايـن كار چه حكـم دارد؟(41)
جـواب: اهدای جزوه ها مانعی ندارد و كسی حق ندارد وقفنامه را پاره كند و بيرون بريزد.
42- سوال: لطفا بفرمائيد:
1 - كسی كه نذر كرده است چند عمل را بهم انجام بدهد. مثلا سه روز هـم وضـو بگيرد و هم با وضـو باشـد و مثلا سه جزء قرآن بخـواند و به فقير هـم اطعام كند, حال اگر يكی از اينها را انجام ندهد مثلا قرآن را نخـواند در حالی كه مـی تـوانسته بخواند چه كار بايد بكند؟ آيا بايـد نذر خـود را بهم بزنـد و كفاره بدهد؟ كفاره اش چقدر است؟
2 - كسـی كه مـوقع نذر كـردن و خـوانـدن صيغه به تمام جـوانب مساله تـوجه نداشته, مثلا تـوجه نداشته كه وضـو هميشگی در طـول ايـن مدت امكان ندارد و مـواردی بـرايـش پيـش بيـايـد كه طبق نذر عمل نكنـد تكليف چيست؟(42)
جـواب: 1 - حنث نذر شـده و كفاره مخالفت نذر داد كه در رساله ذكـر شـده است. 2 - اگـر نذری كه كـرده امكان عمل به طبق آن نبـوده نذر صحيح نبـوده است.
43- سوال: حمـد و سـوره و آيه ای كه در نماز خـوانده مـی شـود آيا به قصـد انشـاء بـايـد خـوانـده شـود يـا به قصـد حكايت؟(43)
جـواب: بـای به قصـد حمـد و سـوره قـرآن بخـوانـد.
44- سـوال: حكـم نمازگزار نسبت به قرائت چيست؟ آيا در هنگام قرائت بايـد قصـد كنـد كه مخـاطب قـرار دادن خـداونـد در مثل ((ايـاك نعبـد و ايـــاك نستعيـن...)) يا فقط به قصـد قـرآن بخـواند؟ و خـوانـدن به قصـد دعا جايز نيست؟(44)
جـواب: بـايـد به قصـد قـرائت واجبه در نمـاز بخـواند.
45- سـوال: در نماز واجب برای توجه بيشتـر يا جبـران عدم توجه, مـی تـوان سـوره مبـاركه ((حمـد)) را دوبـاره قـرائت كـرد؟(45)
جـواب: به قصـد قـرائت قـرآن, نه به قصـدجزء, مـانع نـدارد.
46- سـوال: اگر كسی قرائت نماز را به خوبی نمی داند مثلا ((ه)) بخـواند يا به عكـس يـا ... آيـا واجب است در نمـاز جمـاعت شـركت كنـد؟(46)
جـواب: شركت در نماز جماعت واجب نيست, بايـد سعی كنـد قرائت را به نحـو صحيح ياد بگيرد.
47- سوال: اگر شخصی در نماز ظهر سهوا حمد و سـوره را بلند بخـواند يا در نماز مغرب سهوا حمد و سوره را آهسته بخـواند نمازش باطل است يا صحيح؟(47)
جـواب: در فـرض مـرقـوم نمـاز صحيح است.
_____________________________________________
پـی نوشت
1 ـ استفتـائات امـام خمينـی (ره), ج 1, ص 271, مسـاله 454.
2 ـ استفتـائات امـام خمينـی (ره), ج 1, مسـاله 305.
3 ـ استفتـائات امـام خمينـی (ره), ج 1, مسـاله 306.
4 ـ استفتـائات امـام خمينـی (ره), ج 1, مسـاله 307.
5 ـ استفتـائات امـام خمينـی (ره), ج 1, مسـاله 308.
6 ـ استفتـائات امـام خمينـی (ره), ج 1, مسـاله 309.
7 ـ استفتـائات امـام خمينـی (ره), ج 1, مسـاله 310.
8 ـ استفتـائات امـام خمينـی (ره), ج 1, مسـاله 311.
9 ـ استفتـائات امـام خمينـی (ره), ج 1, مسـاله 312.
10 ـ استفتـائات امـام خمينـی (ره), ج 1, مسـاله 102.
11 ـ استفتـائات امـام خمينـی (ره), ج 1, مسـاله 108.
12 ـ استفتـائات امـام خمينـی (ره), ج 1, ص 157, مسـاله 107.
13 ـ استفتـائات امـام خمينـی (ره), ج 1, ص 158, مسـاله 113.
14 ـ استفتـائات امـام خمينـی (ره), ج 1, ص 158, مسـاله 114.
15 ـ استفتـائات امـام خمينـی (ره), ج 1, ص 159, مسـاله 115.
16 ـ استفتـائات امـام خمينـی (ره), ج 1, ص 159, مسـاله 116.
17 ـ استفتـائات امـام خمينـی (ره), ج 1, ص 160, مسـاله 119.
18 ـ استفتـائات امـام خمينـی (ره), ج 1, مسـاله 506.
19 ـ استفتـائات امـام خمينـی (ره), ج 1, ص 309, مسـاله 18.
20 ـ استفتـائات امـام خمينـی (ره), ج 1, مسـاله 73.
21 ـ استفتـائات امـام خمينـی (ره), ج 1, ص 47, مسـاله 79.
_ 22 استفتـائات امـام خمينـی (ره), ج 1, مسـاله 82.
23 ـ استفتـائات امـام خمينـی (ره), ج 1, مسـاله 82.
24 ـ استفتـائات امـام خمينـی (ره), ج 1, مسـاله 83.
25 ـ استفتـائات امـام خمينـی (ره), ج 1, مسـاله 84.
26 ـ استفتـائات امـام خمينـی (ره), ج 1, مسـاله 110.
27 ـ استفتـائات امـام خمينـی (ره), ج 1, مسـاله 118.
28 ـ استفتـائات امـام خمينـی (ره), ج 1, مسـاله 251.
29 ـ استفتـائات امـام خمينـی (ره), ج 1, ص 62, مسـاله 145.
30 ـ استفتـائات امـام خمينـی (ره), ج 1, مسـاله 103.
31 ـ استفتـائات امـام خمينـی (ره), ج 1, ص 337, مسـاله 104.
32 ـ استفتـائات امـام خمينـی (ره), ج 1, ص 448, مسـاله 38.
33 - استفتـائات امـام خمينـی (ره), ج 1, ص 14, مسـاله 32.
34 ـ استفتـائات امـام خمينـی (ره), ج 1, ص 159, مسـاله 117.
35 ـ استفتـائات امـام خمينـی (ره), ج 1, ص 160, مسـاله 118.
36 ـ استفتـائات امـام خمينـی (ره), ج 1, ص 28, مسـاله 73.
37 ـ استفتـائات امـام خمينـی (ره), ج 1, ص 28, مسـاله 74.
38 ـ استفتـائات امـام خمينـی (ره), ج 1, ص 29, مسـاله 76.
39 ـ استفتـائات امـام خمينـی (ره), ج 1, ص 30, مسـاله 78.
40 ـ استفتـائات امـام خمينـی (ره), ج 1, ص 370, مسـاله 88.
41 ـ استفتـائات امـام خمينـی (ره), ج 1, ص 383, مسـاله 119.
42 ـ استفتـائات امـام خمينـی (ره), ج 1, ص 418, مسـاله 57.
43 ـ استفتـائات امـام خمينـی (ره), ج 1, ص 156, مسـاله 103.
44 ـ استفتـائات امـام خمينـی (ره), ج 1, ص 157, مسـاله 102.
45 ـ استفتـائات امـام خمينـی (ره), ج 1, ص 157, مسـاله 106.
46 ـ استفتـائات امـام خمينـی (ره), ج 1, ص 161, مسـاله 123.
47 ـ استفتـائات امـام خمينـی (ره), ج 1, ص 157, مسـاله 109.
|
دانستنی های قرآنی 
